Güneydoğu Anadolu Bölgesinin Geçim Kaynakları

Konusu 'Ders notları' forumundadır ve anniccha tarafından 8 Ocak 2011 başlatılmıştır.

  1. anniccha Üye



    Güneydoğu Anadolu Bölgesinin Geçim Kaynakları Nelerdir?
    Güneydoğu Anadolu Bölgesinin Geçimi Nasıldır?
    Güneydoğu Anadolu Bölgesinin Ekonomik Faaliyetleri


    Güneydoğu Anadolu Bölgesi geçim kaynakları iklimle doğru orantılı olduğundan şunları sayabiliriz:
    Pamukculuk, Tahıl ürünleri, Hayvancılık, Cam fıstığı, sebze ve meyve ve sebze yetiştiriciliği, sanayi ve balıkcılık olarak söyleyebiliriz

    ŞANLIURFA EL SANATLARI

    Keçecilik, debbağlık, taşçılık, köşkerlik, bamacılık, cülhacılık, bakırcılık, kuyumculuk, halı ve kilim dokumacılığı, ağaç oymacılığı, tenekecilik, tarakçılık, çulculuk (semercilik) ve kürkçülük, tarihi geçmişleri yüzlerce sene öncesine dayanan Şanlıurfa el sanatlarıdır

    Keçecilik yüzyıllardan beri Şanlıurfa’da Keçeci Pazarı denilen çarşıda ve çevresindeki hanlarda sürdürülmektedir Acem, dal, pul, göbek, somun, kantarma, armut ve sandık nakışlı çeşitleri vardır

    Ana rahminde ölen ya da en fazla bir aylık iken ölen kuzuların tüylü derilerinden yapılan düz yakalı, dış kısmı "şakaf" denilen özel kumaşla kaplı aba gibi bol giysiye "kürk" denilmektedir Şanlıurfa’ya has bir giysi olan kürk, Anadolu’da bir başka yerde yapılmamaktadır Tarihi çok eskilere dayanan bu sanat Şanlıurfa’da Kürkçü Pazarı denilen tarihi çarşıda sürdürülmektedir

    Yün ipliği, pamuk ipliği ve ipeğin ‘kauçuk’ denilen tezgahlarda dokunularak "yamşah" (kadın başörtüsü), poşu (erkek başörtüsü), ihram (kadın boy örtüsü) ve aba türünden örtüler haline getirilmesi sanatına Şanlıurfa’da "cülhacılık" denilmektedir 30-40 yıl öncesine kadar çok sayıda tezgahta sürdürülen bu sanat günümüzde önemini yitirmiş ve tezgah sayısı 5-6’ya düşmüştür

    İpek ipliliğinin el ile bükülüp işlenmesine kazzazlık denilmektedir Kazzaz Pazarı ya da Bedesten denilen kapalı çarşıda eskiden 25-30 dükkanda sürdürülen bu tarihi sanat günümüzde bir-iki usta tarafından yaşatılmaya çalışılmaktadır


    HARRAN
    Harran dünya üzerinde şehir olarak kurulmuş ilk yerleşim merkezidir Evler, topraktan bağımsız değil, sanki toprağın bir ürünüymüş gibi yerden birer yükselti şeklindedir Konik damları, kalın duvarları, toprak zemini ve camsız pencereleriyle yakıcı sıcağın etkilerini azaltmaya çalışırlar

    MÖ 1000'e kadar inen tarihiyle Harran 11 yüzyıla kadar büyük bir bilim merkezi durumundaydı Zira, Abbasi Hükümdarı Harun Reşid’in yaptırdığı, dünyaca ünlü Harran Üniversitesi buradaydı İlkçağ felsefe ekolünün merkezi ve daha sonra Arap düşünce sisteminin kaynağı olan bu üniversiteden bugüne yalnızca gözetleme (astronomi) kulesi kalmıştır

    Harran Üniversitesi’nde sürdürülen bilimsel çalışmalar din, gökbilim, tıp, matematik ve felsefe olmak üzere beş bölüme ayrılmıştı Felsefede ağırlığın Platon, Aristoteles, Plotinos gibi bilginlerde olduğu görülmüştür Harran Üniversitesi’nde Farabi’nin de kısa bir süre öğrenim gördüğü bilinmektedir Bugüne kadar ulaşan toprak üstü kalıntıların çoğu İslamiyet Dönemi’ndendir ve kazıları hala sürmektedir

    Sin Tapınağı’yla ünlü, Sabiilik Tarikatı’nın geliştiği Harran’da, geçmişte Ay Tanrısı Sin’e tapıldığı bilinmektedir

    Urfa`da tarım ve hayvançılık halkın birinci derecede geçim kaynağıdır Tarihte verimliliğiyle ünlü Urfa toprakları,günümüzde sulanamayışı nedeniyle verimsizleşmiştirYapımı bitme aşamasına gelen Karakaya Barajı,Atatürk Barajı ve Urfa tünellerin tamamen tamamlanmasıyla Harran Ovası, Viranşehir Ovası, Ceylanpınar Ovası sulanacaktır Böylece verimli yemyeşil Mezopotamya yeniden canlanacak , yılda
    bir kaç ürün alınabileceği bu ovalar her türlü tarımın yapılmasına elverişli hale gelecektir Günümüzde Ceyalnpınar`da akarsu vadi lerinde yer yer sulu tarım yapılmaktadır 1990 yılında ilde 627 410 hektar alanda tarım yapılarak 647 847 ton ürün elde edilmiştir Yapılan araştırmalara göre ilde her zaman tahıl tarımı birinci sırada yer alırTahıllar arasında birinci sırayı buğday ve mercimek alırUrfa Türkiye`nin "Mercimek Anbarı"
    olarak bilinirSanayi bitkilerinden Pamuk,Kenevir,Yağlı tohumlardan Çiğit,Susam üretimide yapılmaktadır

    1995 yılında Urfa ve çevresinde;

    568221 hektar alanda 993413 ton Tahıl
    43243 hektar alanda 47264 ton Baklagiller
    13413 hektar alanda 10529 ton Endüstri Bitkisi
    1515 hektar alanda 22256 ton Yağlı Tohum
    1000 hektar alanda 16986 ton Yumru Bitkisi
    9261534 meyva ağacında 93554 ton Meyve
    11395 hektar alanda 120685 ton Sebze
    üretimi yapılmıştır

    1995 yılında Urfa ve çevresinde elde edilen ürün ve üretim(Ton olarak);

    Buğday : 614210
    Arpa : 10138
    Mısır : 571
    Darı : 658
    Pirinç : 420
    Pamuk : 127287
    Kenevir : 3338
    Nohut : 3289
    Mercimek : 182870
    Burçak : 3555
    Çiğit : 31689
    Susam : 503
    Soğan : 6850
    Sarmısak : 2537
    Biber : 58478
    1995 yılında Urfa ve çevresinde meyve üretimi (Ton olarak);

    Armut : 500
    Ayva : 50
    Elma : 400
    Erik : 1034
    Zeytin : 3084
    Antep Fıstığı : 250
    Badem : 95
    Ceviz : 1850
    Kayısı : 852
    Kiraz : 34
    Şeftali : 264
    Vişne : 10
    Zerdali : 184
    Dut : 1250
    İncir : 450
    Nar : 912
    Üzüm : 76670

    Hayvansal ürünlerden özellikle Urfa Yağı ünlüdürBüyük kentlere pazarlanan Urfa yağı en çok Siverek`te yapılırÖzellikle Karacadağ etekleri her mevsimde hayvan sürüleri ile dolarViranşehir ve Ceylan pınar Devlet üretme çiftliğinde Peynir ,Yoğurt, Yağ üretimi ilin en önemli hayvansal ürün üretim yerleridir

    Urfa Sanayisi;

    Devlet Planlama Teşkilatı verilerine göre Urfa ili Sanayi ve endüstri gelişimi açısında 54 sıradadır Bu durum Urfa`da sanayinin gelişmediğini gösterir

    Urfa daki tarıma dayalı sanayi kuruluşları şunlardır;

    1979 yılında üretime başlayan 1000 ton kirli yapağı yıkama kapasiteli yapağı yıkama ve yün fabrikası Çimento fabrikaları Yılda 2900 adet çesitli tarım aletleri ve makineleri yapan fabrika Yöre üzümlerini değerlendiren Tekel Şarap Fabrikası 1968 `te üretime başlayan Et kombinası Siverek peynir ve tereyağ fabrikası
    Viranşehir `de peynir fabrikası
    Ceylanpınar Devlet Üretme Çiftliği
    Şanlıurfa Pamuk ipliği Fabrikası
    Un fabrikaları
    Cırcır fabrikaları
    Küçük Sanayi olarak dokumacılık,keçe,deri işlemeciliği
    seracılık
    Urfa ve çevresinde madencilik yokturSiverek ilçesinde petrol bazı bölgelerde de linyit bulunmuşsada bunlar henüz işletilmemektedir