Asitler Ve Bazlar 8. Sınıf

Konusu 'Rehberlik' forumundadır ve Elfida tarafından 22 Temmuz 2011 başlatılmıştır.

  1. Elfida Üye



    8. sınıf asitler ve bazlar
    asitler bazlar konu anlatımı 8. sınıf


    Çevremizdeki pek çok maddeyi ortak kimyasal özelliklerine göre gruplandırabiliriz. Asitler, bazlar ve tuzlar bu gruplardan üçünü oluşturur.

    Asitler

    Asit kelimesi latincede “ekşi” anlamına gelen bir kelimedir.

    Yani ekşi tat veren maddeler asit özelliğine sahiptir. Örneğin

    limon, erik ve elmanın yapısında asit bulunur.


    Sulu çözeltilerinde hidrojen (H+) iyonu bulunan maddelere asit denir

    HCl H+ + Cl–

    HNO3 H+ + NO–3

    H2SO4 2 H+ + SO4–2

    Asit çözeltilerini başka sıvılardan ayırt etmek için turnusol kâğıdı kullanılır. Asitler, mavi turnusol kâğıdını kırmızıya çevirir.Bir maddeyi başa maddeden ayırt etmeye yarayan maddelere ayıraç ya da indikatör denir.


    *Asitler suda çözündüklerinden dolayı iyonlarına ayrışırlar.İçinde iyon barındıran sıvı elektrik akımını iletir. Elektrik akımını ileten sıvılara elektrolit denir.

    *Asitler metallerle tepkimeye girerek hidrojen gazı (H2) açığa çıkarırlar. Asitler metallere

    aşındırıcı etki yaparlar. Bu özelliğinden dolayı asitler metal kaplar içerisinde değil, cam

    ya da plâstik kaplarda saklanır.


    *Asitler bazlarla tepkimeye girerek tuz ve su oluştururlar.Bu olaya nötürleşme tepkimesi denir. Nötürleşme tepkimesi ekzotermik bir olaydır.

    Asit + Baz Tuz + Su + Isı

    *Sulu çözeltilerinde büyük oranda iyonlarına ayrışabilen asitlere kuvvetli asit denir.

    Zayıf asitlerin sadece bir kısmı suda iyonlarına ayrışır. Kuvvetli asitler çok tahriş

    edici ve yakıcıdır.Tahta, kağıt, kumaş, et gibi birçok maddeyi kısa sürede parçalayabilir.

    Günlük Yaşamda Asitler

    Sirke, seyreltik bir asetik asit çözeltisidir.Araba akülerinde sülfirik asit kullanılır.

    Nitrik asit, boya ve gübre yapımında kullanılır.Temizlikte kullanılan tuz ruhu seyreltik hidroklorik asit çözeltisidir.

    Midemiz de seyreltik hidroklorik asit salgılayarak besinleri parçalar. Bu salgının fazlalaşması midede ülsere sebep olur.

    Bazı maddelerin yapısında hidrojen bulunmadığı hâlde, hidrojen iyonu (H+) oluşumuna sebep oldukları için sulu çözeltileri asit özelliği

    gösterir. CO2 ve SO2 suda asit özelliği gösteren maddelerdir.Havadaki karbon dioksit ve kükürt dioksit gazları da yağmur damlalarında

    çözündüklerinde asit olarak yere düşer. Asit yağmurları bu şekilde oluşur.

    Bazlar

    Bazlar da, asitler gibi tehlikeli maddelerdir.Bazların genel tanımı şu şekildedir:

    Sulu çözeltilerinde hidroksit (OH–) iyonu bulunduran maddelere baz denir.


    Bazı bazların sulu çözeltilerinde iyonlarına ayrışması yukarıdaki gibidir. Fakat amonyak (NH3) hidroksit iyonu bulundurmamasına rağmen bazik özellik gösterir. Çünkü sulu çözeltisinde OH– iyonları oluşumuna sebep olur.


    NH3 + H2O NH4 + OH–


    *Bazlar ele kayganlık hissi verir. Kuvvetli bazlar yakıcı ve tahriş edici özelliktedir. Bazlar acı tattadır.Fakat bazı çeşit bazlar zehirlidir. Bu yüzden tadına bakmamak gerekir.

    *Bazlar da, asitler gibi turnusol kâğıdı ile ayırt edilebilir. (Turnusol maddesi likenden elde edilir.)Bazlar kırmızı turnusol kâğıdını maviye dönüştürür.

    *Bundan başka bazlar fenolftalein çözeltisi yardımıyla da ayırt edilebilir. Baz içine fenolftalein çözeltisi damlatıldığında, baz pembe renk alır.Fenolftalein asit içine konulduğunda asitin rengini değiştirmez.

    Bazlar da asitler gibi suda iyonlarına ayrıştıkları için elektrik akımını iletir.

    NaOH ve KOH kuvvetli bazlardır. Kuvvetli bazlar metallere ve dokulara tahriş edici etki yapar.Amonyağın buharı göze, burna ve solunum yoluna zarar verir.



    Bazların Kullanım Alanları

    Sodyum hidroksit (NaOH) sabun yapımında kullanılır.Bu yüzden sabun ağzımıza ve gözümüze değdiğinde acı verir.

    Diş macunu ve şampuanlarda da baz olduğu için acı tat verir.

    Amonyaklı sıvı maddeler, yağ ve kireç sökücü olarak ev temizleyicilerinde kullanılır.

    Yemek sodası olarak bilinen kabartma tozu, bir çeşit baz olan sodyum bikarbonat içerir.

    Kireç suyu bir çeşit bazdır.

    Potasyum hidroksit, KOH arap sabunu yapımında kullanılır.

    Bazlar ve asitler tepkimeye girerek tuz ve su oluşturur.

    Baz + Asit Tuz + Su

    Asit ve Baz Derecesinin Belirlenmesi

    Bir çözelti içindeki asit ya da baz miktarını belirleyen H+ ya da OH– iyonu

    miktarıdır.Eğer çözeltide H+ iyonu fazla ise bu asitli bir sıvıdır.Eğer OH–

    iyonu fazla ise bu sıvı bazdır.H+ ve OH– iyonları sayısı birbirini dengeliyorsa

    sıvı nötrdür.Bir sıvı çözeltideki asit miktarı, pH ölçüsü olarak adlandırılan

    bir yöntemle tespit edilir. Bunun için pH kâğıdı ya da pH metre aleti

    kullanılır. pH kâğıdı çözeltinin asitlik derecesine göre renk değiştirir.

    pH ölçüsüne göre çözeltinin asitliği 0 - 14 arasında değerlendirilir.0 - 7

    arası değerler asit, 7-14 arası değerler baz için kullanılır. pH değerinin 7

    olması çözeltinin nötr olduğunu gösterir